مازراتی چینی می‌شود؟

به گزارش اکوایران تصویر صنعت خودروی جهان در حال تغییر است و یکی از نمادهای جالب این تغییر، حالا در قلب صنعت لوکس ایتالیا دیده می‌شود. مازراتی، برندی با بیش از یک قرن سابقه، برای بازگشت به بازار ظاهراً به سراغ فناوری هواوی و توان تولید یک خودروساز چینی رفته است. گزارش جدید رسانه چینی Future Cars Daily می‌گوید برنامه همکاری میان مازراتی، هواوی و JAC وارد مرحله جدی‌تری شده و توسعه دو خودروی برقی جدید در دستور کار قرار گرفته است.

این خبر البته هنوز به معنای امضای قرارداد نهایی نیست. رویترز نیز پیش‌تر، در چهارم سپتامبر، به نقل از دو منبع از مذاکرات Stellantis، مالک مازراتی، با هواوی و JAC برای یک همکاری صنعتی بلندمدت خبر داده بود. Stellantis تأیید کرده که با شرکت‌های مختلف صنعت خودرو درباره فرصت‌های همکاری مذاکره می‌کند، اما هواوی و JAC در آن زمان درباره این مذاکرات اظهارنظر نکرده بودند. بنابراین جزئیات جدید درباره دو مدل و ساختار تولید همچنان باید به‌عنوان گزارش منابع صنعتی در نظر گرفته شود، نه برنامه‌ای که رسماً از سوی هر سه شرکت اعلام شده باشد.

اما اگر این برنامه عملی شود، اتفاقی بسیار فراتر از عرضه دو خودروی برقی جدید خواهد بود. طبق گزارش جدید، یکی از محصولات یک SUV برقی متوسط تا بزرگ و دیگری یک GT برقی بزرگ خواهد بود. SUV قرار است در سبد محصولات برقی مازراتی در کنار Grecale Folgore قرار بگیرد و GT نیز ادامه‌دهنده فلسفه GranTurismo در عصر برقی باشد. منابع چینی می‌گویند در حال حاضر احتمال عرضه GT به‌عنوان نخستین محصول این همکاری بیشتر است.

سه شرکت، سه وظیفه

مدل همکاری پیشنهادی از آن جهت اهمیت دارد که هر یک از سه طرف، چیزی را وارد پروژه می‌کند که دیگری در اختیار ندارد. هواوی فناوری، JAC توان مهندسی و تولید و مازراتی برند و طراحی و شبکه فروش جهانی را به پروژه می‌آورند. طبق گزارش CarNewsChina، هواوی قرار است از فناوری‌های Harmony Intelligent Mobility Alliance یا HIMA، از جمله کابین هوشمند، سامانه کمک‌رانندگی Qiankun ADS و فناوری قوای محرکه برقی استفاده کند. JAC نیز مهندسی و تولید را برعهده می‌گیرد و مازراتی مسئول طراحی، هویت برند و کانال‌های فروش بین‌المللی خواهد بود.

این البته نخستین تجربه همکاری هواوی و JAC نیست. این دو شرکت از سال ۲۰۱۹ همکاری داشته‌اند و در دسامبر ۲۰۲۳ توافق مشخصی برای خودروهای برقی هوشمند امضا کردند. نتیجه این همکاری، برند Maextro و نخستین محصول آن یعنی S800 بود. JAC اعلام کرده است که کارخانه فوق‌هوشمند Maextro در هفئی برای تولید این محصولات ایجاد شده و S800 نیز از سال ۲۰۲۵ وارد بازار شده است.

مقیاس فعالیت هواوی در خودرو نیز دیگر شبیه یک شرکت فناوری است که صرفاً چند قطعه الکترونیکی به خودروساز می‌فروشد نیست. هواوی در گزارش سالانه ۲۰۲۵ خود اعلام کرده که خودروهای پنج برند حاضر در اکوسیستم HIMA در مجموع ۵۸۹ هزار و ۱۰۰ دستگاه در سال ۲۰۲۵ تحویل داده‌اند و مجموع تحویل خودروهای مجهز به HIMA از مرز یک میلیون دستگاه در ۴۳ ماه گذشته است. این شرکت همچنین اعلام کرده سامانه کمک‌رانندگی Huawei ADS در سال ۲۰۲۵ بیش از ۴.۳۶ میلیارد کیلومتر پیمایش داشته است.

JAC نیز در این همکاری صرفاً یک مونتاژکار نیست. این شرکت از دهه‌های گذشته در صنعت خودرو حضور دارد و در سال‌های اخیر سرمایه‌گذاری جدی روی خودروهای هوشمند کرده است. کارخانه Maextro در هفئی نیز به‌عنوان یک کارخانه دیجیتال و هوشمند طراحی شده و JAC در گزارش رسمی خود از استفاده از دوقلوی دیجیتال کارخانه و زیرساخت‌های داده هواوی برای مدیریت تولید خبر داده است.

مازراتی چرا به چنین شریکی نیاز پیدا کرده است؟

پاسخ را باید در وضعیت اقتصادی خود مازراتی پیدا کرد. این برند در سال ۲۰۱۷ بیش از ۵۱ هزار دستگاه خودرو تحویل داده بود، اما در سال ۲۰۲۵ این رقم به تنها ۷۹۰۰ دستگاه رسید؛ یعنی بیش از ۸۴ درصد پایین‌تر از اوج ۲۰۱۷. درآمد مازراتی نیز از ۱.۰۴ میلیارد یورو در سال ۲۰۲۴ به ۷۲۶ میلیون یورو در سال ۲۰۲۵ کاهش یافت و شرکت در همین سال زیان عملیاتی تعدیل‌شده ۱۹۸ میلیون یورویی ثبت کرد. حاشیه سود عملیاتی تعدیل‌شده برند نیز به منفی ۲۷.۳ درصد رسید.

این اعداد نشان می‌دهد بحران مازراتی صرفاً مسئله فروش یک یا دو مدل نیست. برند با مشکل مقیاس اقتصادی مواجه است. توسعه یک پلتفرم برقی، معماری نرم‌افزاری، باتری، سامانه‌های کمک‌راننده و تجهیزات الکترونیکی جدید هزینه بسیار بالایی دارد. وقتی تعداد خودروهای فروخته‌شده یک برند لوکس به کمتر از هشت هزار دستگاه در سال می‌رسد، توجیه اقتصادی توسعه مستقل همه این فناوری‌ها بسیار دشوارتر می‌شود.

Stellantis نیز این مسئله را پنهان نکرده است. در گزارش مالی سال ۲۰۲۵، خود این گروه کاهش حجم فروش و محدودشدن سبد محصولات مازراتی، کاهش قیمت‌گذاری خالص در آمریکای شمالی، تعرفه‌های آمریکا و کاهش تقاضای محصولات لوکس در چین را از عوامل فشار بر عملکرد برند عنوان کرده است.

راه‌حل عجیب: چین بساز، ایتالیا تمام کن

شاید جالب‌ترین قسمت ماجرا، نه خود همکاری با هواوی، بلکه مدل احتمالی تولید باشد. بر اساس گزارش جدید، مازراتی می‌خواهد از مدل SKD یا Semi Knocked Down استفاده کند. در این سناریو، بدنه خام یا همان Body-in-White خودرو در کارخانه JAC در هفئی چین تولید می‌شود و سپس برای ادامه فرآیند به ایتالیا منتقل خواهد شد.

در کارخانه‌های ایتالیایی، طبق این گزارش، بخش‌هایی مانند نصب کابین لوکس و کالیبراسیون نهایی انجام می‌شود. کارخانه‌های Cassino و Modena نیز در این طرح می‌توانند نقش بیشتری در تولید محصولات مازراتی پیدا کنند. هدف روشن است: استفاده از هزینه و مقیاس تولید چین در کنار حفظ بخشی از ارزش افزوده و هویت «ساخت ایتالیا» در محصول نهایی.

این مدل البته از نظر اقتصادی جذاب است، اما از نظر هویتی برای مازراتی یک سؤال جدی ایجاد می‌کند. خودروسازی که بخش مهمی از ارزش برند خود را از طراحی، مهندسی و ساخت ایتالیایی می‌گیرد، اگر بخش مهمی از فرآیند تولیدش را به چین منتقل کند، تا چه اندازه همچنان می‌تواند همان داستان «خودروی لوکس ایتالیایی» را بفروشد؟

در طرف مقابل، پاسخ اقتصادی بسیار ساده است: اگر انتخاب میان تولید ارزان‌تر با فناوری رقابتی و کوچک‌ترشدن بیشتر برند باشد، ممکن است هویت صنعتی مجبور شود بخشی از خود را قربانی اقتصاد تولید کند. دقیقاً همین‌جا است که بحران مازراتی از یک مسئله مربوط به یک برند فراتر می‌رود و به بحران صنعت خودروی سنتی اروپا وصل می‌شود.

مازراتی در چین، Maextro می‌شود

طبق گزارش منابع چینی، ساختار پیشنهادی حتی از تولید مشترک هم فراتر می‌رود. قرار است محصول مشترک در چین با برند Maextro عرضه شود، اما در بازارهای بین‌المللی نشان مازراتی را داشته باشد. بازارهای اولیه مورد اشاره در گزارش شامل خاورمیانه، ایتالیا، فرانسه و آلمان هستند.

این مدل برای مازراتی یک مزیت بزرگ دارد: می‌تواند بدون آنکه مجبور باشد از صفر یک محصول برقی هوشمند را توسعه دهد، وارد بازاری شود که رقبای چینی در آن سرعت بسیار بالایی دارند. برای هواوی و JAC نیز همکاری با مازراتی فرصتی است برای انتقال فناوری و توان تولید چین به یک برند لوکس اروپایی و استفاده از اعتبار جهانی آن.

در واقع، آنچه در حال شکل‌گیری است نوعی تقسیم کار جدید در صنعت خودرو است. چین فناوری، زنجیره تأمین و مقیاس تولید را ارائه می‌کند؛ اروپا برند، طراحی و بازار را. این دقیقاً همان مدلی است که صنعت خودروی اروپا در سال‌های اخیر از آن نگران بوده است: اینکه ارزش برندهای اروپایی باقی بماند، اما بخش فزاینده‌ای از فناوری و تولید به چین منتقل شود.

مازراتی تنها نیست

اهمیت این اتفاق زمانی بیشتر می‌شود که بدانیم Stellantis پیش از این نیز به سمت همکاری با شرکت‌های چینی حرکت کرده است. این گروه در سال‌های اخیر همکاری با Leapmotor را توسعه داده و مدیرعامل Stellantis نیز در سال ۲۰۲۶ از شراکت‌های صنعتی با شرکت‌های چینی به‌عنوان بخشی از مسیر جدید گروه صحبت کرده است. رویترز نیز در گزارش خود درباره مازراتی تأکید کرده که همکاری‌های صنعتی با شرکت‌های چینی به یکی از ستون‌های استراتژی جدید Stellantis تبدیل شده‌اند.

حتی بیرون از Stellantis نیز همین روند در حال گسترش است. خودروسازان چینی اکنون در حال جست‌وجوی کارخانه‌های موجود در اروپا هستند تا پیش از اجرای احتمالی قواعد سخت‌گیرانه‌تر درباره سهم تولید و قطعات محلی، سریع‌تر تولید خود را در خاک اروپا مستقر کنند. رویترز در گزارش امروز خود نوشته است شرکت‌هایی مانند BYD، Leapmotor، Dongfeng، Geely و Chery در حال ایجاد یا توسعه ظرفیت تولید در اروپا هستند.

بنابراین ماجرا را نباید صرفاً این‌گونه دید که «مازراتی یک خودروساز چینی را برای تولید خودرو انتخاب کرده است». اتفاق بزرگ‌تر، تغییر نقش‌ها در زنجیره جهانی خودرو است. خودروساز اروپایی‌ای که زمانی فناوری را تولید می‌کرد و خودرو را در اختیار بازار چین می‌گذاشت، حالا ممکن است برای توسعه فناوری و کاهش هزینه تولید به همان بازار و شرکت‌هایی متکی شود که قرار بود رقیب آنها باشد.

بحران مازراتی، بحران مدل قدیمی خودروسازی است

مازراتی هنوز قرار نیست ناپدید شود و هیچ توافق نهایی برای این پروژه نیز به‌صورت رسمی اعلام نشده است. Stellantis قرار است برنامه بلندمدت مازراتی را در ماه دسامبر ارائه کند و گزارش‌های فعلی درباره همکاری با هواوی و JAC همچنان بر پایه مذاکرات و اطلاعات منابع صنعتی هستند. بنابراین نمی‌توان از هم‌اکنون درباره نتیجه این پروژه حکم قطعی داد.

اما حتی اگر این قرارداد در نهایت به همین شکل اجرا نشود، اصل ماجرا پابرجاست: مازراتی برای رقابت در عصر خودروهای نرم‌افزارمحور و برقی به فناوری و مقیاسی نیاز دارد که ساختن آن به‌تنهایی برای برندی با کمتر از هشت هزار دستگاه فروش سالانه بسیار دشوار است.

و این شاید یکی از صریح‌ترین نشانه‌های تغییر توازن قدرت در صنعت خودرو باشد. چند سال پیش، تصور اینکه یک برند ایتالیایی لوکس برای محصول جدید خود به فناوری یک شرکت چینی متکی شود، برای بسیاری عجیب بود. امروز، چنین همکاری‌ای دیگر یک اتفاق عجیب نیست؛ بلکه بخشی از پاسخ صنعت خودروی قدیمی به واقعیتی است که چین دیگر فقط بازار خودرو نیست، بلکه یکی از مهم‌ترین مراکز فناوری، تولید و توسعه محصول خودرو در جهان است.

برای مازراتی، انتخاب میان «خودت همه چیز را بساز» و «با چینی‌ها شریک شو» شاید دیگر یک انتخاب ایدئولوژیک نباشد. مسئله ساده‌تر و سخت‌تر از این حرف‌هاست: آیا می‌توان با ساختار قدیمی، هزینه‌های قدیمی و سرعت قدیمی، در بازاری که رقبای جدید با سرعت بسیار بالاتری حرکت می‌کنند، زنده ماند؟

اگر پاسخ مازراتی به این سؤال، هواوی و JAC باشد، آن وقت داستان فقط درباره نجات یک برند ایتالیایی نیست؛ داستان درباره این است که در صنعت خودروی جدید، حتی بعضی از قدیمی‌ترین نام‌های اروپا هم ممکن است برای ادامه حیات مجبور شوند بخشی از آینده خود را از چین بخرند.