شاهین عرب، نگارگر و مدرس هنرهای سنتی، در گفتوگو با خبرنگار میراثآریا با تأکید بر جایگاه نقاشی ایرانی در فرهنگ و هنر کشور گفت: نقاشی ایرانی آبشخور بسیاری از هنرهای ملی است و مبانی طراحی آن در حوزههایی مانند فرش، کاشی، قلمزنی و دیگر هنرهای سنتی نمود پیدا میکند.
او درباره جایگاه نقاشی ایرانی و ارتباط آن با سایر هنرهای سنتی اظهار کرد: نقاشی ایرانی به اعتقاد من آبشخوری است که تمام هنرهای ملی از آن آب میخورند و در واقع سررشته و سلسله بسیاری از هنرهای ایرانی به این هنر بازمیگردد.
عرب افزود: یک طراح یا نقاش ایرانی وقتی طرحی را خلق میکند، نمود آن طراحی میتواند در حوزه فرش، کاشی، قلمزنی، تزیینات و بسیاری از هنرهای دیگر دیده و اجرا شود. به همین دلیل مبانی و مسائل اصلی نقاشی ایرانی در طول تاریخ بسیار مهم و اثرگذار بوده است.
این نگارگر ادامه داد: اگر آثار استاد محمود فرشچیان را به عنوان نمونه در نظر بگیریم، میبینیم که آثار او در هنرهای دیگر نیز مورد استفاده قرار گرفته است؛ یک هنرمند معرقکار یا منبتکار از آثار او بهره گرفته، یک طراح فرش از آن الهام گرفته و حتی برخی آثار او در قالب نقاشی دیواری مورد استفاده قرار گرفتهاند.
تأکید بر انتقال دانش نگارگری به نسلهای آینده
عرب با اشاره به سابقه فعالیت خود در عرصه نگارگری و آموزش این هنر گفت: حدود ۴۰ سال پیش، زمانی که در هنرستان هنرهای زیبا فعالیت میکردیم، با فضای هنری و نقاشی آشنا شدیم و در این مسیر از استاد محمود فرشچیان بسیار آموختیم.
او تصریح کرد: بیشتر آموزشهایی که از استاد فرشچیان گرفتم در حوزه طراحی بود. طراحی استاد فرشچیان بینظیر بود و من بسیاری از مبانی طراحی را از ایشان آموختم.
این هنرمند با اشاره به اهمیت انتقال دانش استادان هنرهای سنتی به نسلهای جدید بیان کرد: همیشه با استاد فرشچیان درباره اشاعه این هنر صحبت میکردیم و خوشبختانه من در حوزه اشاعه نگارگری و آموزش آن رضایت دارم و توانستهام شاگردان زیادی تربیت کنم.
او ادامه داد: به انتقال دانش به شیوه شاگردی و حتی به صورت مکتبی اعتقاد داشتهام و معتقدم این هنر باید افراد بیشتری را برای ادامه مسیر خود پیدا کند. استاد فرشچیان نیز بیشتر بر همین مبانی تأکید داشت. من در طول سالهای مختلف از بیانات و هنر او بسیار بهره بردهام و همیشه در همهجا گفتهام که استاد فرشچیان استاد اعظم و پیر و مرشد ما بودند.
پیوند عمیق نگارگری با ادبیات ایران
عرب یکی از مهمترین ویژگیهای نقاشی ایرانی را ارتباط عمیق آن با ادبیات دانست و گفت: هنر نقاشی ایرانی یک امتیاز ویژه دارد و آن ارتباط گسترده با ادبیات فارسی است. هیچ سبک نقاشی در دنیا به اندازه نقاشی ایرانی از ادبیات و متون ادبی بهره نگرفته است.
او افزود: این سبک توانسته از مفاهیم عالی بشری استفاده کند و آنها را در دل خود جای دهد و به شکلی معرفتی ارائه کند. این وجه معرفتی اهمیت بسیار زیادی دارد.
این نگارگر ادامه داد: در بسیاری از سبکهای مختلف نقاشی ممکن است تنها یک ترکیببندی، زیبایی یا سوژه خاص مورد توجه باشد، اما در نقاشی ایرانی، هدف فراتر از این موارد است و معرفت و عرفانی در پشت این آثار وجود دارد که به ادبیات و گنجینه ادبی این سرزمین متصل است.
آثار فاخر نگارگری میتوانند به جاذبه گردشگری تبدیل شوند
عرب درباره ظرفیت هنرهای تجسمی و نگارگری برای توسعه گردشگری نیز اظهار کرد: هنرمندانی که امروز در این حوزه فعالیت میکنند و آثاری خلق میکنند، اگر بتوانند آثاری در سطح و درجه یک ارائه دهند، این آثار قطعاً میتوانند جایگاه موزهای پیدا کنند و از این طریق در حوزه گردشگری نیز نقشآفرین باشند.
او افزود: در این زمینه میتوان گفت «دیگران کاشتند و ما خوردیم، ما میکاریم تا دیگران بخورند». آثاری که امروز خلق میشوند، اگر کیفیت لازم را داشته باشند، میتوانند در آینده در موزهها نگهداری شوند و به معرفی هنر ایرانی و جذب گردشگر کمک کنند.
نگهداری ۱۱۲ اثر در موزه مشاهیر برج میلاد
شاهین عرب همچنین درباره فعالیتهای هنری خود گفت: تاکنون در بیش از ۲۰ نمایشگاه داخلی و خارجی شرکت کردهام و چهار اثر من توسط موزه هنرهای معاصر تهران خریداری شده است.
او افزود: در سال ۱۳۷۴ در بینال نگارگری به عنوان برگزیده این رشته انتخاب شدم و جایزه اول و لوح افتخار مسابقه را دریافت کردم. همچنین در دوران تحصیل، دو بار در مسابقات دانشجویی رشته نقاشی مقام اول را به دست آوردم.
این هنرمند با اشاره به تألیفات خود گفت: «تکنیکها و وسایل نقاشی ایرانی»، «فرش؛ نقاشی بر تار و پود» و «مکاتب مینیاتور ایران» از جمله کتابهای من هستند.
عرب از به تصویر کشیدن اشعار مولانا، حافظ، سعدی، فردوسی و نیما یوشیج، نقاشی از مساجد مختلف ایران در مجموعه «گنبد عشق»، طراحی فرش و طراحی فرشهای مدرن با حفظ اصالتهای گذشته به عنوان بخشی از فعالیتهای هنری خود یاد کرد.
او همچنین طراحی حصارهای از بین رفته اطراف گنبد سلطانیه زنجان و تصویرسازی حکایتهای مختلف برای نمایش در شبکه یک تلویزیون را از دیگر فعالیتهای خود برشمرد.
این نگارگر درباره سوابق آموزشی خود نیز گفت: از سال ۱۳۷۱ در رشتههای طراحی، نقاشی، مینیاتور، تذهیب، تشعیر و طراحی فرش تدریس کردهام و سابقه تدریس در دانشگاه باهنر و دانشگاه سوره را دارم. همچنین اجرای برنامه آموزشی هنرهای سنتی در شبکه پنج تلویزیون را بر عهده داشتهام.
او در پایان گفت: با همکاری شهرداری، موزه مشاهیر در برج میلاد افتتاح شده است که ۱۱۲ اثر از آثار من در آن نگهداری میشود. از جمله این آثار، چهره استاد فرشچیان و بسیاری از نقاشان ایرانی است. این موزه به صورت دائمی فعالیت میکند.
انتهای پیام/
